Apache Sunucu Üzerinde Alan Adı Yayınlama Rehberi

Apache sunucu üzerinde bir alan adını yayınlamak için alan adının DNS kayıtlarını sunucunun adresine yönlendirmeli, uygun bir VirtualHost tanımı oluşturmalı ve Apache yapılandırmasını doğrulamalısınız. Bu işlemde önce mevcut ayarları yedeklemek, tek bir değişiklik yapmak ve aynı alan adına yeniden istek göndererek yeni log kaydını kontrol etmek güvenli ilerlemenin temelidir.

Apache sunucu yapılandırmasına başlamadan önce ortamı belirleyin

Bu rehber, Apache’nin yönetici erişimine sahip olduğunuz Linux tabanlı bir sunucuda çalıştığınız varsayımıyla hazırlanmıştır. Paylaşımlı hosting kullanıyorsanız Apache yapılandırma dosyalarına erişiminiz olmayabilir; bu durumda alan adı, belge kökü ve SSL ayarları hosting panelinden yönetilir. Yönetici erişiminiz yoksa sunucu dosyalarını değiştirmek yerine paneldeki alan adı ekleme ekranını kullanın.

Alan adı DNS kayıtları henüz sunucuyu göstermiyorsa Apache ayarı doğru olsa bile tarayıcı isteği bu makineye ulaşmaz. Bu nedenle karar sırası önemlidir: DNS doğru IP adresine gidiyorsa Apache’nin hangi VirtualHost kaydını seçtiğini inceleyin; DNS farklı bir adrese gidiyorsa önce DNS yönlendirmesini düzeltin ve Apache dosyalarını değiştirmeyin. Web sitesinin dosyaları hazır değilse de önce belge kökünde beklenen başlangıç dosyasının bulunduğunu doğrulayın.

VirtualHost tanımı neyi belirler?

VirtualHost, aynı Apache sürecinin alan adına göre farklı site ayarları kullanmasını sağlayan yapılandırma bölümüdür. Genellikle alan adı, belge kökü ve HTTP/HTTPS isteğinin hangi siteye ait olduğunu belirleyen ServerName veya ServerAlias değerlerini içerir. Belge kökü, ziyaretçiye sunulacak dosyaların bulunduğu dizindir; bu dizinin gerçekten ilgili siteye ait olması, yanlış sitenin dosyalarının gösterilmesini önler.

Bir alan adı için kayıt eklerken yalnızca alan adını yazmak yeterli değildir. Alan adının DNS hedefi, VirtualHost içindeki adlandırma ve belge kökü aynı projeyi göstermelidir. Örneğin, ornek.test için oluşturduğunuz tanım başka bir sitenin belge kökünü gösteriyorsa Apache çalışıyor görünür, fakat tarayıcıda yanlış içerik açılır. Alan adı doğru sunucuya gidiyor ancak varsayılan site görünüyorsa genellikle Apache eşleşen ServerName veya ServerAlias kaydını bulamamıştır.

Alan adını Apache üzerinde yayınlama adımları

1. Mevcut durumu kaydedin. İlgili VirtualHost dosyasının mevcut kopyasını ve değişiklik yapacağınız ayarların değerlerini saklayın. Uygulama dosyalarının ayrıca yedeği varsa onu da doğrulayın. Böylece yeni tanım beklenmeyen bir sonuç verirse yalnızca değiştirdiğiniz yapılandırmayı geri alabilirsiniz.
2. DNS ve belge kökünü kontrol edin. Alan adının A veya uygun AAAA kaydının bu sunucunun adresini gösterdiğini doğrulayın. Sunucuda belge kökü olarak kullanacağınız dizinde beklenen giriş dosyasını ve siteye ait dosyaları kontrol edin. DNS başka bir makineyi gösteriyorsa Apache’de düzeltme yapmak sonucu değiştirmez; önce DNS sağlayıcısındaki hedefi düzeltip yayılımı beklemelisiniz.
3. VirtualHost kaydını ekleyin veya düzenleyin. Apache’nin etkin site yapılandırmalarının bulunduğu dizinde, dağıtımınıza uygun dosyada alan adını ServerName ile tanımlayın; gerekiyorsa www biçimi gibi alternatifleri ServerAlias altında belirtin. DocumentRoot değerini yalnızca bu siteye ait belge köküne yönlendirin. Dosyada TLS, yönlendirme veya erişim kuralları bulunan mevcut bir tanım varsa tamamını ezmek yerine ilgili bloğu inceleyin ve yalnız gerekli alanları değiştirin.
4. Yapılandırma söz dizimini doğrulayın. Değişikliği uygulamadan önce Apache’nin yapılandırma testi aracını, kendi işletim sisteminizdeki adlandırmayla çalıştırın. Örneğin apachectl configtest çıktısının başarılı bir söz dizimi sonucu vermesi beklenir. Bir dosya adı, parantez veya yönerge hatası bildirilirse servisi yeniden yüklemeyin; bildirilen satırı ve yakınındaki kapanış işaretlerini kontrol edin. Söz dizimi doğruysa yapılandırma içinde hangi VirtualHost kayıtlarının görüldüğünü salt okunur durum inceleme aracıyla kontrol edebilirsiniz.
5. Değişikliği uygulayıp aynı isteği tekrarlayın. Dağıtımınızın servis yönetimi yöntemine göre Apache yapılandırmasını yeniden yükleyin; tam yeniden başlatma yerine desteklenen yeniden yükleme davranışı tercih edilir. Ardından daha önce başarısız olan aynı alan adı ve URL’yi yeniden açın. Bu isteğin saatini not edin ve Apache erişim ile hata günlüklerinde aynı zamana ait yeni satırları arayın. Yeni kayıt doğru VirtualHost’u ve beklenen kaynak dosyasını gösteriyorsa temel eşleşme sorunu çözülmüştür.

Belirtiye göre doğru düzeltmeyi seçin

Yeni kayıtta varsayılan sitenin yanıtı görünüyorsa ServerName, ServerAlias ve DNS hedefini birlikte karşılaştırın; üçünün aynı alan adını ve sunucuyu göstermesi gerekir. Kayıt doğru VirtualHost’a işaret ettiği halde 403 yanıtı oluşuyorsa belge kökünün erişim kurallarını ve web sunucusu kullanıcısının gerekli okuma-gezinme izinlerini inceleyin; geniş ve kontrolsüz izinler vermek yerine yalnız doğru dizin ile dosyaları düzeltin. 404 yanıtında ise Apache’nin çalışmasından çok istenen URL’nin uygulamadaki dosya veya yönlendirme kuralıyla eşleşip eşleşmediğini kontrol edin.

Diyelim ki DNS kaydı sunucunun adresini gösteriyor, Apache yapılandırma testi başarılı oluyor ve ilk denemede varsayılan site açılıyor. Yeni log satırında da istenen alan adının tanınmadığı görülürse hedefli düzeltme, dosya izinlerini değiştirmek değil, ilgili VirtualHost’un etkin yapılandırmaya dahil edildiğini ve alan adının ServerName içinde yazım hatası olmadan bulunduğunu kontrol etmektir. Bu düzeltmeden sonra aynı URL’yi tekrar açın ve yeni zaman damgalı kaydın ilgili belge kökünü gösterip göstermediğine bakın. Sorun sürerse eski dosya kopyasına dönün; birden fazla ayarı aynı anda değiştirmeyin.

İlk kullanımda kabul kontrolü ve sonraki adım

Alan adının doğru siteyi açması tek başına tamamlandığı anlamına gelmez. HTTP ve HTTPS davranışını ayrı ayrı test edin, beklenen yönlendirme varsa bunun tek bir hedefe gittiğini gözlemleyin ve uygulamanın oluşturduğu hata kayıtlarında yeni bir dosya yolu veya izin sorunu oluşmadığını kontrol edin. HTTPS sertifikası, ters proxy veya CDN kullanımı varsa isteğin Apache’ye hangi başlıklarla ulaştığı sağlayıcıya ve mimariye göre değişebilir; bu nedenle bu ayarları DNS doğrulamasından bağımsız bir sorun gibi ele alın.

Birden fazla alan adını aynı sunucuda barındıracaksanız her site için belge kökünü, alan adı eşleşmesini ve log konumunu ayrı tutmak teşhisi kolaylaştırır. Sunucu seçimi veya yönetici erişimi ihtiyacınızı ayrıca değerlendiriyorsanız sunucu kiralama çözümleri sayfasını inceleyebilirsiniz; hizmet kapsamını kendi Apache yapılandırma gereksinimlerinizle karşılaştırın.